Mecelle-i Ahkâm-ı Adliye Şerhi, Kale-yi Sultaniyeli Türkzade Hafız Mehmet Ziyaeddin - 1312 (1894) - İstanbul - Osmanlıca - Karton kapak - 1198 sayfa - 14.5 x 19.5 cm
Mecelle: Osmanlı Devletî'nde 1868-1876 yılları arasında hazırlanan ve daha çok borçlar, eşya ve yargılama hukuku esaslarını içeren kanun.
Tanzimat'tan itibaren Osmanlı Devleti'nde gerek adlî teşkilât gerekse kanunlaştırma alanında köklü reformların yapıldığı bilinmektedir. Bu çerçevede önce borçlar, kısmen eşya ve şahıs hukuku hükümleri 1868-1876 yıllarında Mecelîe-i Ahkâm-i Adliyye, daha sonra aile hukuku hükümleri 1917'de Hukük-ı Âile Kararnamesi adıyla kanunlaşmıştır. Her ikisi de İslâm hukukuna dayalı olarak hazırlanan ilk kanunlar olması dolayısıyla sadece Osmanlı hukuk tarihi bakımından değil İslâm hukuk tarihi bakımından da dikkate değer bir öneme sahiptir ve İslâm ülkeleri tarafından hazırlanan kanunlara öncülük ve örneklik etmiştir.
Mecelle birçok şerh çalışmasına konu olmuştur. Bunların önemlileri şunlardır:
1. Kırımlı Ab-düssettâr Efendi, Mecelle Şerhi Teşrih (İstanbul 1296).
2. Mesud Efendi, Mirâf-i Mecelle: Mecelle maddelerinin dayandığı fikhî kaynakları bazan aynen, bazan özet olarak veren bir çalışmadır
3. Selîm b. Rüstem el-Bâz, Şerhu'l-Mecelle
4. Ali Haydar Efendi (Küçük), Dürerü'l-hükkâm şerhu Mecelleti'l-ahkâm Fehmî el-Hüseynî tarafından Arapça'ya tercüme edilmiştir
5. Hafız Mehmed Ziyâeddin, Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye Şerhi (İstanbul 1312)
6. Hacı Reşid Paşa, Rûhu'l-Mecelle
7. Muhammed Hâlid Attâsî, Şerhu'l-Mecelle. Müftî Emced Ali tarafından Urduca'ya tercüme edilmiştir (İslâmâbâd 1406/1986).
8. KuyucaklızâdeÂtıf Efendi,Mecelle Şerhi (İstanbul 1311-1318). Müellifin vefatı sebebiyle "Kitâbü'ş-Şirket'e kadar gelebilmiştir.
Özege 12470. Bazı sayfaları fotokopidir.